A1 · ders 8/26

Nesne zamirleri

Bugün etrafındaki insanlardan bahsetmeyi öğreniyorsun: gördüğün kişi, yardım ettiğin kişi, tanıdığın kişi. Bunun için Hollandacada ikinci bir zamir takımı var.

İki cümleyle başla:

  • Onu (erkeği) görüyorum.

  • O beni görüyor.

Bir pencerenin önünde duruyorsun, sokağın karşısında da bir adam duruyor. Sen onu görüyorsun, o da seni görüyor. İki cümlede de iki kişi aynıdır, fiil de aynıdır: zien (görmek); fiil yalnızca özneye uyan biçimi alır. Asıl değişen zamirlerdir. Adam ilk cümlede hem, ikincide hij olur. Sen ilk cümlede ik, ikincide me olursun.

Özne ve nesne

Neden bir kişi iki farklı kelime alır? Çünkü bir kişi cümlede iki farklı görev yapabilir.

Birinci görev öznedir: cümlenin kimden ya da neden bahsettiği. Düz cümlede özne genellikle birinci yerde durur. ik, jij ve hij gibi zamirler bu görevin kelimeleridir.

İkinci görev daha sonra, cümlenin geri kalanında gelir. Bu, eylemin yöneldiği kişi ya da şeydir: gördüğün, yardım ettiğin, aradığın ya da tanıdığın kişi. Buna nesne denir. (Nesne burada sadece bir dilbilgisi terimidir; nesne bir kişi de olabilir.) Ik zie hem cümlesinde nesne hem'dir. Hij ziet me cümlesinde nesne me'dir.

Bu ikinci görevin zamirlerine nesne zamirleri denir.

Sen ve ben

Her konuşmada üç yer vardır: konuşan kişi, konuştuğun kişi ve hakkında konuştuğun kişi. İlk ikisiyle başla.

KimÖzneNesne
ben
sen, bir arkadaş,
siz, kibar

Onları bir soruda ve cevabında dinle. Fiil yeni: horen, duymak. Düzenli bir fiildir ve kökü hoor.

  • Beni duyuyor musun?

  • Evet, seni duyuyorum.

İkisinde de je kelimesini dinle. Soruda je öznedir; cevapta nesnedir. İki görev için de aynı kelimedir, yani öğrenecek yeni bir şey yok.

Kibar kelime de değişmez. u ister özne ister nesne olsun, hep u kalır. Buradaki fiil helpen, yardım etmek:

  • Size yardım ederim.

Bu kelimelerden ikisinin bir de tam biçimi vardır. me ve je kısa, hafif biçimlerdir. Kişinin üzerine vurgu yapmak istediğinde mij ve jou dersin. Dinle: , , , .

Tam biçime vurgulu biçim denir, çünkü onu daha fazla vurguyla söylersin. jou kelimesini (Ya sen?) ifadesinde duyarsın; orada vurgu karşındaki kişiye düşer. Günlük cümlelerde çoğu zaman me ve je kullanacaksın. Vurgulu ve kısa biçimler hakkında daha fazlasını sonraki bir ders anlatacak.

Onu: erkek ve kadın

Şimdi üçüncü yer: hakkında konuştuğun kişi.

KimÖzneNesne
o (erkek)
o (kadın),

hem bir erkek ya da oğlan için, haar bir kadın ya da kız için kullanılır:

  • Onu (erkeği) görüyorum.

  • Onu (kadını) görüyor musun?

haar hiç zij gibi görünmez. Farklı bir kelimedir, bu yüzden ikisini birlikte öğren. Eylem bir erkeğe yöneldiğinde de hij değil, hem söyle.

Şeyler: tanımlık karar verir

Şeyler de nesne olabilir: bir bisiklet, bir kitap, bir kase çorba. Özne zamirlerinde öğrendiğin gibi, bir şey için tanımlık karar verir. Bir de-kelimesi genellikle hij olur ve artık onun nesne zamirini de biliyorsun: hem, bir erkek için olanla aynı. İşte kuralın tamamı:

  • de alan tek bir şey: özne olarak genellikle hij, nesne olarak hem
  • het alan tek bir şey: iki görev için de het
  • birden fazla şey: ze

Her satırın son kelimesini dinle:

  • Bisiklet mi? Onu görüyorum.

  • Kitap mı? Onu görüyorum.

  • Kitaplar mı? Onları görebiliyorum.

Her satırın ilk kelimeleri sadece neden bahsettiğini söyler; sonra senin cevabın gelir.

Cümle bisikletin kendisi hakkında olduğunda bisiklet öznedir, bu yüzden hij dersin:

  • Bisiklet mi? O yeni.

Evet, Hollandaca bir bisiklet için de, bir erkek için olduğu gibi, hij der. Bu, bisikletin erkek olduğu anlamına gelmez. Sadece de alan bir şeyin zamiridir.

Birden fazla şey için artık tanımlık karar vermez. Her çoğul de alır, ama nesne zamiri hem değildir. Nesne zamiri ze olur: zij (onlar) kelimesinin kısa biçimi olarak bildiğin aynı ze.

Birden fazla kişi

Şimdi insan grupları.

KimÖzneNesne
biz,
siz, birden fazla kişi
onlar, ,
  • O bizi görüyor.

  • Onlar sizi görüyor. (hepinizi)

  • Onlara yardım ediyoruz.

ons "bizi" demektir ve yeni bir kelimedir. jullie iki görev için de aynıdır.

İnsanlar için "onları" hen olur. Ama günlük konuşmada insanlar için de çok sık ze denir, bu yüzden ikisini de duyacaksın. Şeyler için "onları" her zaman ze olur.

Nesne olarak "onu (kadını)" ve "onları" hiç karışmaz: "onu (kadını)" haar, "onları" ise hen ya da ze olur.

Üç kelime hiç değişmez: u, het ve jullie özne olarak da nesne olarak da aynıdır. Kısa je de je kalır ve "onlar" anlamındaki ze de ze kalır. Ama "o, kadın" anlamındaki ze, haar olur.

Nesne zamiri nereye gelir

Nesne zamirleri fiile yakın durur. Üç tür cümleye bak:

TürHollandacaSıra
düz cümleözne, fiil, nesne zamiri
zaman kelimesi başta (Onu (erkeği) yarın göreceğim.)zaman kelimesi, fiil, özne, nesne zamiri
evet/hayır sorusufiil, özne, nesne zamiri

Düz cümlede nesne zamiri fiilden hemen sonra gelir. Diğer iki cümlede, kelime sırası ve sorular derslerinde öğrendiğin gibi, özne fiilin arkasına geçmiştir. Nesne zamiri de özneyi izler.

Geçen derste niet, de ya da het alan bir isimden sonra geliyordu, çünkü o isim ikinizin de bildiği belirli bir şey demektir. Nesne zamiri de belirli bir kişi ya da şey demektir, bu yüzden niet onun da arkasından gelir. Bunu zaten kullandın: (Anlamıyorum.) Artık nasıl işlediğini görebilirsin: het bir nesne zamiridir ve niet ondan sonra gelir.

Kennen ve weten: bilmenin iki yolu

Hollandacada "bilmek" anlamına gelen iki fiil var ve her birinin kendi görevi var.

  • kennen tanıştığın, gittiğin ya da kullandığın bir kişi, yer veya şey içindir. Ona aşinasın.
  • weten bir gerçek içindir: sende olan bir bilgi.

Basit bir test: onunla tanışabilir, oraya gidebilir ya da onu kullanabilir misin? O zaman kennen kullan. Bir gerçek mi? O zaman weten kullan.

Önce kennen. Nesne zamiri fiilden hemen sonra gelir, niet de nesne zamirinden sonra gelir:

  • Onu (kadını) tanıyoruz.

  • Onu (erkeği) tanımıyorum.

Şimdi weten. antwoord kelimesi "cevap" demektir ve bir het-kelimesidir. Burada nesne bir gerçektir:

  • Cevabı biliyorum.

  • Biliyor musun?

  • Bilmiyorum.

Son iki satırda het, sorduğun gerçeğin yerini tutar. Bir nesne zamiridir, bu yüzden tıpkı Ik begrijp het niet cümlesindeki gibi niet ondan sonra gelir. Ama anlam farklıdır: Ik begrijp het niet anlamadığını söyler, Ik weet het niet ise o bilginin sende olmadığını söyler. Bu cümleyi sık söyleyeceksin, o yüzden birkaç kez dinle.

İki fiil de bildiğin kalıbı izler:

Kimkennenweten
ik
jij
hij
wij

kennen fiilinin kökü ken: tıpkı bellen ve bel gibi, çift n teke iner. weten fiilinin kökü weet: tıpkı lezen ve lees gibi, uzun ünlü ikinci harfini geri alır. Bu kök zaten t ile bittiği için jij ve hij hiçbir şey eklemez: ik weet, jij weet ve hij weet tamamen aynı duyulur. Yalnızca wij, jullie ve zij (onlar) mastarı kullanır: wij weten.

Hepsini birlikte dinle

Sokağında kalabalık bir parti var. Müzik yüksek ve komşunun yanında duruyorsun. İkiniz de aynı Hollandaca dersine gidiyorsunuz. Satır satır dinle.

KimHollandacaAnlamı
SenBeni duyabiliyor musun?
KomşuEvet, seni duyabiliyorum.
Sen Onu (kadını) görüyor musun? O Anna.
KomşuO bizi tanıyor.
SenO kim?
KomşuOnu tanımıyorum.
Sen Ders ne zaman? Biliyor musun?
KomşuBilmiyorum.

Nesne zamirlerini dinle: me, je, haar, ons, hem ve het. niet kelimesinin hem ve het kelimelerinden sonra geldiğine dikkat et. Bilmenin iki yoluna da dikkat et: komşun bir adam için kennen, dersin saati için weten kullanıyor.

Kendin dene

Bir nesne zamiriyle söyle. Her cümlede bir nesne zamiriyle değiştirebileceğin bir kişi ya da şey var. Yeni cümleyi söyle, sonra cevaplara bak.

Kennen mi, weten mi? Her durum için fiili seç. Sonra bu dersteki cümleleri örnek alarak bir cümle söyle.

  1. Tanımadığın bir adam.
  2. Bir sorunun cevabı.
  3. Dersin ne zaman olduğunu söyleyemiyorsun.
  4. Sen ve bir arkadaşın, ikiniz de Anna'yı tanıyorsunuz.

Cevaplar

  1. : Anna bir kadın, bu yüzden haar.
  2. : de fiets de alan bir şey, bu yüzden hem.
  3. : het boek het alan bir şey, bu yüzden het.
  4. : Anna ve Tom iki kişi, bu yüzden hen. (Günlük konuşmada ze de olur.)
  5. kennen:
  6. weten:
  7. weten:
  8. kennen:

Özet

Artık kimi gördüğünü, kime yardım ettiğini, kimi aradığını ve kimi tanıdığını söyleyebilirsin. Bu tabloyu sakla ve ona geri dön.

KimÖzneNesne
ben (vurgulu: )
sen, bir arkadaş, (vurgulu: )
siz, kibar (aynı kelime)
o, erkek; ya da de alan tek bir şey
o (kadın),
o, şey; ya da het alan tek bir şey (aynı kelime)
biz,
siz, birden fazla kişi (aynı kelime)
onlar, kişiler, ,
onlar, şeyler
  • Özne, cümlenin kimden ya da neden bahsettiğidir. Nesne, eylemin yöneldiği kişi ya da şeydir ve onun zamirlerine nesne zamirleri denir. Üçü hiç değişmez: u, het ve jullie.
  • Şeyler için: de alan tek bir şey için hem, het alan tek bir şey için het, birden fazlası için ze.
  • Nesne zamiri fiile yakın durur ya da özne fiilden sonra geldiğinde özneyi izler:
  • niet nesne zamirinden sonra gelir:
  • kennen tanıştığın bir kişi, yer ya da şey içindir. weten bir gerçek içindir:

Sonraki ders: bir şeyin kime ait olduğunu söyleyen küçük kelimeler. Orada haar ile yeniden karşılaşacaksın, bu kez ikinci bir göreviyle.